Ból w klatce piersiowej może pochodzić z mięśni, przełyku czy żeber. Problem w tym, że objawy związane z sercem nie zawsze wyglądają tak dramatycznie jak w filmach.
Ból w klatce piersiowej jest jednym z tych objawów, które wyjątkowo skutecznie potrafią wystraszyć. I trudno się dziwić – pierwszym skojarzeniem wielu osób jest zawał.
Jednocześnie nie każdy ból w tej okolicy pochodzi z serca. Możliwe są między innymi dolegliwości mięśniowo-szkieletowe, refluks czy problemy dotyczące układu oddechowego.
Nie oznacza to jednak, że powinno się samodzielnie „zgadywać” przyczynę na podstawie kilku wpisów znalezionych w internecie.
1. Ucisk lub ciężar zamiast ostrego ukłucia
Problemy sercowe nie muszą powodować przeszywającego bólu.
American Heart Association wymienia wśród typowych objawów zawału dyskomfort w środkowej części klatki piersiowej, który może być odbierany jako ucisk, ściskanie, rozpieranie lub ból. Dolegliwości mogą utrzymywać się przez kilka minut albo ustępować i wracać.
Dlatego pytanie „czy bardzo boli?” nie zawsze jest najważniejsze.
Znaczenie ma także charakter objawu i okoliczności, w których się pojawił.
2. Ból zaczyna promieniować
Szczególną uwagę powinno zwrócić połączenie dyskomfortu w klatce z bólem lub nieprzyjemnym uczuciem w innych częściach ciała.
Może dotyczyć ramienia lub obu ramion, pleców, szyi, żuchwy albo okolicy żołądka.
Nie oznacza to, że każdy ból żuchwy jest sygnałem zawału. Jeżeli jednak pojawia się nagle razem z uciskiem w klatce i pogorszeniem samopoczucia, sytuacja wygląda zupełnie inaczej.
3. Pojawia się duszność
Duszność może występować zarówno z bólem w klatce piersiowej, jak i bez niego.
Człowiek może mieć wrażenie, że nie jest w stanie nabrać pełnego oddechu albo że zwykła czynność nagle wymaga nieproporcjonalnie dużego wysiłku.
Jeżeli duszność wystąpiła nagle, jest nasilona lub towarzyszą jej inne niepokojące objawy, wymaga pilnej oceny.
4. Dochodzą nudności, zawroty głowy lub zimny pot
Obraz zawału nie zawsze ogranicza się do klatki piersiowej.
Możliwe są również nudności, uczucie osłabienia, zawroty głowy czy nietypowe zmęczenie. U kobiet częściej zwraca się uwagę także na objawy mniej charakterystyczne, takie jak duszność, nudności, wymioty, ból pleców lub ramienia czy nietypowe osłabienie.
Dlatego nagłego pogorszenia samopoczucia nie powinno się analizować wyłącznie poprzez pytanie: „czy boli mnie serce?”.
5. Dolegliwości pojawiają się podczas wysiłku
Ból lub ucisk pojawiający się podczas chodzenia, szybkiego wejścia po schodach albo innego wysiłku i ustępujący po odpoczynku również jest ważną informacją dla lekarza.
Szczególnie jeśli sytuacja zaczęła się powtarzać.
Nie należy w takiej sytuacji testować swoich granic, próbując kolejnego dnia wejść jeszcze szybciej po schodach, żeby „sprawdzić, czy znowu zaboli”.
A jeśli kłuje tylko przez sekundę?
Charakter bólu rzeczywiście może pomóc lekarzowi w diagnostyce, ale samodzielne rozpoznawanie jego przyczyny na tej podstawie jest ryzykowne.
Znaczenie ma wiek, występujące choroby, czynniki ryzyka, aktywność przed wystąpieniem objawów oraz cały zestaw dolegliwości.
Ryzyko chorób sercowo-naczyniowych zwiększają między innymi nadciśnienie, podwyższony cholesterol, cukrzyca i palenie tytoniu.
Nie czekaj na „filmowy” zawał
To chyba najważniejsza pułapka.
Wiele osób wyobraża sobie zawał jako nagły, potężny ból, po którym człowiek natychmiast upada. Tymczasem objawy mogą być znacznie mniej spektakularne.
Jeżeli pojawia się nowy, niepokojący ucisk lub ból w klatce piersiowej, szczególnie w połączeniu z dusznością, omdleniem, zimnym potem, nudnościami czy promieniowaniem bólu, potrzebna jest pilna pomoc medyczna.
Przy takich objawach zdecydowanie lepiej sprawdzić sytuację niż godzinami zastanawiać się, czy „to tylko stres”.